Home

Kies van neushoorn

Het is natuurlijk best bijzonder als je in ons land een kies van een neushoorn vindt. Meestal†gaat het†dan om een kies van de†wolharige neushoorn, een tijdgenoot van de wolharige mammoet. Nog veel zeldzamer zijn kiezen van de Etruskische neushoorn.

Wolharige neushoorn (Coelodonta antiquitatis)

kies wolharige neushoorn
Klik op het plusje voor een grotere foto
bovenkaakskies (kauwvlak)
kies wolharige neushoorn
Klik op het plusje voor een grotere foto
onderkaakskies (kauwvlak)
meer foto's

De kies is opvallend groot en robuust.†Het kauwvlak van een bovenkaakskies is vierkant van vorm. In het kauwvlak zijn bijna altijd ronde openingen te zien. In een bepaald slijtagestadium komt in het midden een duidelijk geÔsoleerd rond eilandje†tevoorschijn. Van de zijkant is te zien dat de kroon schuin afloopt. De hoogte van de kroon is†aan de plattere wangzijde†zo'n drie centimeter.
Een onderkaakskies ziet er wat anders uit. Die bestaat uit twee halfronde lobben en is meer langwerpig van vorm. De kroon†steekt†zo'n vier tot vijf centimeter boven het begin van de wortels of de kaak uit.
Een extra kenmerk is een†'huidje' van cement dat de hele kies bedekt, behalve het kauwvlak. Het cementlaagje†laat bij de meeste kiezen los of is aan het afschilferen. Bekijk de link naar†meer foto's maar eens.

Etruskische neushoorn (Stephanorhinus etruscus)

kies Etruskische neushoorn
Klik op het plusje voor een grotere foto
bovenkaakskies†(kauwvlak)
kies Etruskische neushoorn
Klik op het plusje voor een grotere foto
bovenkaakskies (zijkant)
Een nog zeldzamer vondst is een kies van†de Etruskische neushoorn. Anders dan bij de wolharige neushoorn heeft de Etruskische†geen hoogkronige maar laagkronige kiezen.†Een ander onderscheidend kenmerk is dat de vouwing van het email†niet zo plomp is. De kroon van een onafgesleten†bovenkaakskies†is zo'n twee centimeter hoog. Bij een onderkaakskies is dat† twee†ŗ drie centimeter.
In het emailpatroon van een onafgesleten bovenkaakskies zijn†meerdere openingen te zien. Bij†afgesleten kiezen is dat†minder het geval.
Verwarring met de kiezen van de steppeneushoorn Stephanorhinus hemitoechus is mogelijk, een derde neushoornsoort die we in Nederland hebben gehad.
Ouderdom
Kiezen van†wolharige neushoorns zijn tussen de 10.000 en†250.000 jaar oud.†Die van de†Etruskische neushoorn zijn een stuk ouder: 800.000 tot†zo'n twee miljoen†jaar.