Home

Hersenen aan het werk

De hersenen hebben dag en nacht te maken met een enorm aanbod aan informatie afkomstig van de vijf zintuigen, de spieren en van de inwendige sensoren. Ze verwerken alle binnenkomende signalen, zorgen voor het bewust worden van de zintuiglijke waarnemingen en sturen als dat nodig is motorische opdrachten naar de spieren. 

De hersenen moeten alle informatie over wat er buiten en binnenin het lichaam gebeurt verwerken


Simpele handeling, veel hersenwerk

De hersenen zijn dus onophoudelijk aan het werk. Ze moeten de berg informatie over alles wat er buiten en binnenin het lichaam gebeurt verwerken en daar ook weer op reageren. Elektrische en chemische boodschappers zorgen voor het transport van alle signalen.

Zelfs een simpele handeling zoals gaan zitten leidt al tot veel activiteit in de hersenen. De ogen zoeken een stoel en sturen deze sensorische informatie door naar de hersenen, de hersenen verwerken die informatie en sturen vervolgens motorische signalen naar de spieren. Deze zorgen ervoor dat je bij de stoel uitkomt. Daarnaast krijgen de hersenen via inwendige sensoren informatie over allerlei andere zaken zoals lichaamshouding, stand van de gewrichten of spierspanning zodat je bij het gaan zitten precies op de zitting van de stoel terechtkomt zonder je evenwicht te verliezen. Bij één zo'n kleine handeling zijn heel wat hersencentra betrokken die druk informatie uitwisselen en nauw samenwerken.


  Het zenuwstelsel, een fijnmazig netwerk voor informatieoverdracht    
 
Zelfs in de verste uithoeken van ons lichaam zijn vertakkingen van het zenuwstelsel te vinden. 12 Paar hersenzenuwen en 31 paar ruggenmergzenuwen zorgen voor het contact tussen hersenen, lijf en leden.
  Motorische zenuwen, nodig om spieren te laten bewegen

Motorische zenuwen brengen signalen van de hersenen om in beweging te komen over naar de spieren. Hoe meer signalen er per seconde verstuurd worden, hoe krachtiger een spier zich samentrekt, dus hoe krachtiger een beweging is.


 

Sensorische zenuwen, transporteurs van waarnemingen

Alle waarnemingen van de zintuigen -zicht, gehoor, reuk, smaak en gevoel- worden door de sensorische zenuwen naar de hersenen overgebracht. Daar worden ze in verschillende hersengebieden verwerkt zodat we ons bewust worden van de wereld om ons heen.


  De thalamus, een drukbezocht zenuwknooppunt

De thalamus is een soort centrale voor binnenkomende en uitgaande zenuwsignalen. Binnengekomen informatie wordt 'gefilterd' en gesorteerd. Belangrijke zaken gaan door naar de juiste hersengebieden.


  Schakelcellen, de koppeling tussen twee netwerken  

Binnen het centrale zenuwstelsel zorgen schakelcellen voor de verbinding tussen het perifere en het centrale zenuwstelsel. Zo kan informatie van de zintuigen leiden tot motorische actie. 




Januari 2007
Redactie Natuurinformatie Naturalis
Illustraties Bas Blankevoort