Home

De hersenen vanbinnen

De hersenen zijn niet meer dan een leverkleurige weke massa, niet veel groter dan twee gebalde vuisten naast elkaar. Toch vormt deze weke massa het commandocentrum van ons lichaam waar alle activiteiten in het lichaam gereguleerd worden. Zo zijn er bijvoorbeeld gebieden voor de zintuigen en voor motorische informatie, maar ook voor het regelen van het dag- en nachtritme, het geheugen en de emoties.


De hersenen vanbinnen bekeken


Als je de hersenhelften precies op de middellijn open zou snijden kom je de volgende gebieden tegen (lichtgekleurd).

Hersenstam
Hersenstam

De hersenstam ligt tussen de hersenen en het ruggenmerg. De hersenstam bevat centra die een aantal belangrijke inwendige functies van het lichaam regelen, zoals hartslag, ademhaling, bloedsomloop en spijsvertering. Ook regelt de hersenstam bepaalde reflexen zoals slikken en braken.

Meer informatie....

 


De hersenstam bestaat uit de middenhersenen, de pons en het verlengde merg.

Middenhersenen
Middenhersenen

De middenhersenen liggen bovenin de hersenstam. Ze zijn onder andere betrokken bij de werking van de zintuigen en bij motorische informatie. Ook houden ze zich bezig met reflexen.

Meer informatie

 

 

Pons

De pons ligt in het middelste deel van de  hersenstam. Het is een bundel zenuwvezels die het contact onderhoudt tussen de grote en de kleine hersenen.

Meer informatie....

 

 

Verlengde merg

Het verlengde merg ligt vlak boven de wervelkolom en verbindt de hersenstam met het ruggenmerg. Hier worden signalen vanuit de hersenen via het ruggenmerg naar de rest van het lichaam doorgestuurd. Het is het kruispunt waar de zenuwbanen oversteken zodat de linker hersenhelft de rechterkant van het lichaam aanstuurt en omgekeerd. 

Meer informatie


 

Thalamus
Thalamus

De thalamus ligt vlak boven de middenhersenen. Het is een gestructureerde groep zenuwcellen met als taak sorteren, interpreteren en doorsturen van sensorische gegevens, dat wil zeggen van informatie die door de zintuigen aan de hersenen wordt doorgegeven. De thalamus speelt een grote rol bij het doorzenden van de signalen naar de juiste gebieden. Het is een belangrijk schakelstation tussen ruggenmerg en middenhersenen enerzijds en de hersenschors en de betrokken hersengebieden anderzijds. 

Meer informatie....

 

 

Hypothalamus
Hypothalamus
 

De hypothalamus bestuurt de autonome lichaamsprocessen en handhaaft de balans in het inwendige milieu van het lichaam (homeostase). Hij is betrokken bij regulering van het autonome zenuwstelsel, het limbisch systeem en het hormonale stelsel. Het is een gebiedje vlak onder de thalamus, niet groter dan een suikerklontje, dat bestaat uit talrijke minuscule kluwens zenuwcellen. 

Meer informatie....

 

 

Hypofyse
Hypofyse

De hypofyse is een klier ter grootte van een erwt die aan de onderkant van de hersenen hangt en betrokken is bij de hormoonhuishouding, direct en indirect. Direct doordat de hypofyse hormonen afscheidt die rechtstreeks invloed hebben op andere klieren. Indirect doordat hij bepaalde klieren aanzet  tot hormoonafscheiding. 
De hypofyse wordt aangestuurd door de hypothalamus die de hele hormoonproductie coördineert en is daar via een steeltje mee verbonden.

Meer informatie....

 

 

Hippocampus
Hippocampus
 
De hippocampus is een gebied dat diep in de hersenen ligt met min of meer de vorm van een zeepaardje (=hippocampus).
Dit gebied speelt een grote rol bij het leren en bij het langetermijngeheugen. Het is een soort sorteerplaats voor het geheugen waar belangrijke gebeurtenissen geselecteerd worden om bewaard te worden. Ook is de hippocampus betrokken bij het herkennen van nieuwe dingen en bij ruimtelijke verhoudingen.  

 

Pijnappelklier
Pijnappelklier

De pijnappelklier ofwel epifyse maakt een aantal hormonen en chemische stoffen aan, waaronder melatonine. Melatonine is een hormoon dat het dag- en nachtritme regelt. De pijnappelklier lijkt ook invloed te hebben op de seksuele ontwikkeling.

Meer informatie....

 

 

Limbisch systeem
Limbisch systeem
 
Het limbisch systeem is niet één afzonderlijk deel van de hersenen, maar bestaat uit een aantal onderling verbonden gebieden ervan. Het ringvormige systeem ligt rond de bovenkant van de hersenstam. Het heeft zowel verbindingen met de hersenschors als met de hersenstam. De hippocampus, de hypothalamus en een deel van de thalamus maken onder andere deel uit van het limbisch systeem.
Het limbisch systeem is betrokken bij onbewust, instinctief gedrag, bij emoties en stemmingen en bij de lichamelijke reactie daarop. Maar ook bij regulering van de emotionele reactie. Daarnaast is het betrokken bij leren en geheugenwerking, en bij het reuksysteem. 
Het limbisch systeem combineert 'primitievere' hersenfuncties zoals instinctief gedrag met 'complexere' hersenfuncties zoals het bijsturen van emotionele reacties. Het is evolutionair gezien het oudste deel van de menselijke hersenen.

 

Hersenbalk
Hersenbalk

 

De hersenbalk, ofwel corpus callosum, wordt gevormd door een brede, gebogen band zenuwvezels (ongeveer 20 miljoen) die diep in de fissura longitudinalis ligt. Hij verbindt de beide hersenhelften met elkaar. 

Meer informatie....

 

Meer informatie
website Hersenstichting Nederland


Augustus 2005
Redactie Natuurinformatie Naturalis
Illustraties Bas Blankevoort