Home

Buffon (1707-1788)

De Franse bioloog Buffon was een van de eersten die aan het oude soortbegrip tornden: voor hem konden soorten veranderen. Zijn transformise was een belangrijke stap naar het begrip evolutie.

George Louis Leclerc, comte de Buffon (1707-1788) is de auteur van een monumentaal werk: Histoire naturelle -- Natuurlijke Historie, een enorme natuurencyclopedie in 36 delen met een aantal supplementen.

Buffon was een tijdgenoot van de taxonoom Linnaeus. In zekere zin was hij ook diens tegenpool. Linnaeus was namelijk een fixist, iemand die dacht in termen van vaste indelingsschemas met scherp definieerdbare taxa en onveranderlijke soorten. Daarmee stoelde Linnaeus op een oeroude traditie die begon met Aristoteles en die ook strookte met het bijbelse scheppingsverhaal.

Buffon daarentegen ontwikkelde zich later in zijn leven tot een transformist. Hij dacht namelijk in termen van veranderlijkheid. Voor hem was een soort geen vaststaand gegeven meer zoals voor Linnaeus, maar een plastisch, veranderlijk begrip. Buffons visie van het leven staat haaks op alle traditionele visies betreffende de onveranderlijkheid van soorten.

Buffon definieert soorten als dieren die historisch met elkaar verwant zijn. Ze kunnen onderling paren en vruchtbare nakomelingen voortbrengen. En ze kunnen veranderen en eventueel zelfs in elkaar overgaan. Later zal Darwin deze visie overnemen en uitwerken tot de evolutietheorie.

Buffon ondervond veel last vanwege zijn transformistische natuurvisie die door christelijke autoriteiten als kritiek op het werk van de schepper werd opgevat. Hij werd zelfs gedwongen om zijn opvattingen te herroepen.