Teken

Teken zijn voornamelijk bekend als de erwt-grote griezelige diertjes aan de kop van honden en als overdragers van de ziekte van Lyme en andere ziekten. Ze laten zich uit bomen en struiken vallen en zuigen bloed van zoogdieren, vogels en reptielen op. Een teek bezoekt in zijn leven meestal drie verschillende gastheren. Tussen twee maaltijden in kunnen teken maandenlang zonder voedsel. Teken houden van een vochtige omgeving en komen niet alleen vaak in bossen, maar ook in duinen en kwelders voor.

 De bekendste teek is de soort Ixodes ricinus, die als hondenteek bekend staat. Deze soort heeft een breed spectrum van gastheren: larven en nimfen worden gevonden op kleine zoogdieren, vogels en hagedissen en volwassen vormen vinden een plaatsje op grotere dieren zoals hond, rund, hert of wild zwijn. Ook de mens kan door deze soort worden gebeten. Door de beet kan een bacterie overgebracht worden die de ziekte van Lyme veroorzaakt. Als iemand met de Lyme-bacterie Borelia besmet is, ontstaat er op de huid rond de tekenbeet na een paar dagen een rode, ringvormige huiduitslag. Het zenuwstelsel wordt aangetast en er kunnen verlammingsverschijnselen optreden. Teken moeten daarom zo snel mogelijk verwijderd worden met een speciale tekenpincet. Met antibiotica kan de ziekte in een vroeg stadium bestreden worden. Het is daarom van groot belang alert te zijn op het optreden van een ring rond de beet tot een week nadat de teek is verwijderd. In Nederland is 30% van de teken besmet met de Lyme bacterie, zo bleek uit landelijk onderzoek in 2006.

Geduldige dieren

Nadat het volwassen vrouwtje zich volgezogen heeft legt zij 500 tot 3000 eieren op de bodem of onder in de vegetatie en sterft daarna. Uit de eieren komen de larven die zich tussen de 10 dagen en 2 jaar schuil kunnen houden, totdat een geschikte gastheer gevonden is. Nadat ze zich op de gastheer hebben gevoed, laten de larven zich weer vallen en vervellen tot nimf. Als nimf wachten ze opnieuw een tiental dagen tot twee jaar op een volgende gastheer, waar ze zich vol met bloed zuigen en volwassen worden. Dezelfde cyclus herhaalt zich opnieuw, waardoor de gehele levenscyclus kan variëren tussen de 1,5 en 7 jaar.

Weblinks

Over de ziekte van Lyme:
http://www.saag.nl

Namen:
Ned: Teek
Lat: Ixodidae (Argasidae, Haemaphysalidae) (Ixodes ricinus, Haemaphysalis punctata)
Eng: Tick
Dui: Zecke (Holzbock)

Bron: de Vleet, Ecomare